Trump’ın Fort Knox’taki altın rezervlerinin denetlenmesi yönündeki çağrısının ardından tartışmalara son noktayı ABD Hazine Bakanı Scott Bessent koydu. Bessent, ABD’nin altın rezervlerinin eksiksiz olduğunu doğrularken, rezervlerin artık doların değerini belirleyen temel unsur olmadığını söyledi.
Trump, mayıs ayında verdiği röportajda Fort Knox’un açılarak altınların gerçekten kasada bulunup bulunmadığının kontrol edilmesini istemiş, Elon Musk’ın da destek verdiği bu çağrı kamuoyunda geniş yankı uyandırmıştı.
“Tüm altın kayıt altında”
Fox News’e konuşan Scott Bessent, Fort Knox’u ziyaret ettiğini ve yaklaşık 147,3 milyon ons altının eksiksiz şekilde kasada bulunduğunu açıkladı. Rezervin güncel piyasa değeri 1 trilyon doların üzerine çıkarken, ABD dünyanın en büyük resmi altın rezervini elinde bulundurmaya devam ediyor.
Altın artık doları desteklemiyor
ABD’nin geçmişte para birimini altın ve gümüşle desteklediğini ancak 1970’li yıllarda tamamen fiat para sistemine geçildiğini hatırlatan Bessent, doların değerini artık kasadaki altından çok ABD’ye duyulan güvenin belirlediğini söyledi.
Nixon’ın kararı dünya finansını değiştirdi
ABD, 1934’te doları altına bağlamış ancak Vietnam Savaşı’nın ardından artan harcamalar ve enflasyon nedeniyle bu sistem sürdürülemez hale gelmişti. Bunun üzerine dönemin ABD Başkanı Richard Nixon, 1971’de altın standardını kaldırmıştı.
1974’te de Suudi Arabistan ile yapılan anlaşmayla petrol ticareti dolar üzerinden yürütülmeye başlanmış ve böylece petrodolar sistemi doğmuştu. Bu tarihsel süreçte de dolar küresel ticaretin ve rezerv para sisteminin merkezinde kalmayı sürdürdü.
Doların küresel ağırlığı azalıyor
Ancak son yıllarda ise bu tablo değişmeye başladı. Uluslararası rezervlerde doların payı 1999’daki yüzde 71 seviyesinden yüzde 57’ye gerileyerek son 25 yılın en düşük düzeyine indi. Artan jeopolitik gerilimler, yaptırımlar ve ticaret savaşları birçok ülkeyi rezervlerini ve ödeme sistemlerini çeşitlendirmeye itti.
Müttefikler de alternatif arıyor
Piyasa analisti Sana Ur Rehman’a göre Fransa’nın New York Fed’de tuttuğu altın rezervlerini ülkesine taşıması ve Kanada’nın ABD’ye bağımlılığı azaltmayı hedefleyen yeni devlet varlık fonu oluşturması da müttefik ülkelerin riskleri dağıtmaya başladığını gösteriyor.
Ur Rehman’a göre bu gelişmeler, dolarsızlaşma sürecinin sadece rakip ülkeler değil, ABD’nin geleneksel ortakları tarafından da desteklenmeye başladığına işaret ediyor.
